چرا تبلیغ اعمال زیبایی در فضای مجازی ساماندهی نمیشود؟
به گزارش پایگاه خبری ورزش و زن ایرانی، به نقل از خبرگزاری تسنیم، در سالهای اخیر، فضای مجازی در کشورمان به ویترینی بزرگ برای تبلیغ خدمات پزشکی تبدیل شده است. سکوهایی مانند اینستاگرام و تلگرام که روزگاری محلی برای ارتباطات اجتماعی و تبادل تجربیات روزمره بودند، امروز صحنه رقابت شدید میان پزشکان، کلینیکهای زیبایی و حتی افرادی هستند که هیچ مجوزی برای ارائه خدمات درمانی ندارند اما میان انبوه تبلیغات مربوط به «تزریق فیلر»، «لیپوساکشن»، «پیکرتراشی»، «زاویهسازی فک»، و «لیفت با نخ» و «بلفاروپلاستی» و… مرز میان حرفهمندی و تجاریسازی سلامت بهطرزی نگرانکننده کمرنگ شده است. بسیاری از پزشکان و فعالان این حوزه، برای جلب مخاطب و افزایش درآمد، به شیوههایی دست میزنند که نهتنها با اصول اخلاق پزشکی سازگار نیست، بلکه کرامت انسانی بیماران را نیز زیر سؤال میبرد.
خدمات پزشکی، کالافروشی نیست!
با رشد شبکههای اجتماعی و تغییر ذائقه عمومی، پزشکان نیز مانند سایر گروهها به این فضا روی آوردهاند اما تفاوت در آنجاست که تبلیغات پزشکی، بهخلاف تبلیغ کالا یا خدمات عادی، مستقیماً با سلامت جسم و روان مردم سروکار دارد اما در سالهای اخیر، صفحات شخصی پزشکان بهویژه در رشتههای جراحی، زیبایی، پوست و مو و دندانپزشکی بهطور چشمگیری افزایش یافته است. بسیاری از این صفحات روزانه دهها هزار بازدید دارند و دنبالکنندگانشان گاه از مرز صدها هزار نفر میگذرند. در نگاه اول، این صفحات ممکن است نشانهای از شفافیت یا تعامل بیشتر پزشک با مخاطب تلقی شود اما واقعیت آن است که در بخش بزرگی از این فضا، علم و اخلاق جای خود را به بازارگرمی و خودنمایی دادهاند.
در برخی از این صفحات، پزشک با لباس اتاق عمل و در حالی که بیمار نیمهبرهنه روی تخت جراحی خوابیده است، در حال توضیح درباره “نتیجه فوقالعاده عمل” است. در ویدیوهایی دیگر، مقایسهٔ «قبل و بعد از جراحی» با زوایای خاص و نورپردازی اغراقآمیز نمایش داده میشود؛ تصاویری که بیشتر به تبلیغات سالنهای زیبایی شباهت دارد تا محتوای علمی پزشکی.
نقض حریم خصوصی بیماران بهبهانه تبلیغ
یکی از نگرانکنندهترین روندهای جاری در تبلیغات پزشکی، انتشار تصاویر بیماران پیش و پس از عمل است. در بسیاری از موارد، این تصاویر بدون پوشش مناسب یا حتی بدون رضایت کامل بیمار در فضای مجازی منتشر میشود در حالی که بهگفته کارشناسان حوزه سلامت، انتشار چنین تصاویری نقض آشکار حریم خصوصی است. بر اساس آییننامه اخلاق حرفهای سازمان نظام پزشکی، انجام هرگونه عکسبرداری و فیلمبرداری از بیماران تنها پس از کسب اجازه از بیماران مجاز است و حتی ارتباط شاغلان حرف پزشکی با رسانهها و انجام مصاحبههای خبری نیز تنها در صورتی موجه شمرده میشود که به فاش شدن اطلاعات پرونده بیماران منجر نشود اما در عمل، رقابت برای جذب مخاطب باعث شده است برخی پزشکان با بیاعتنایی به این اصول، از چهره و بدن بیماران خود بهعنوان ابزار تبلیغاتی استفاده کنند.
نمونههای متعددی از این رفتارها در فضای مجازی دیده میشود؛ از نمایش صریح اندامهای خصوصی بیماران در ویدیوهای لیپوساکشن و پیکرتراشی گرفته تا پخش تصاویر بیماران در حال بیهوشی یا بلافاصله پس از عمل، برخی از این ویدیوها با موسیقی تند و تدوین سینمایی همراهاند تا جلوهای سرگرمکننده و چشمگیر ایجاد کنند، در چنین شرایطی، مرز میان آموزش علمی، سرگرمی و تبلیغ تجاری کاملاً در هم آمیخته و بدن انسان، به ابزاری برای نمایش و جذب فالوئر تبدیل شده است.
بدننمایی بیماران، خلاف عفت عمومی
زمانی نهچندان دور، پزشکان بهعنوان محرم اسرار بیماران شناخته میشدند؛ افرادی که در سایه سوگند پزشکی، پاسدار جان، سلامت و حرمت انسانها بودند اما در سالهای اخیر با رشد افسارگسیخته تبلیغات در فضای مجازی و افزایش تب اعمال زیبایی، بخشی از این حرفه مقدس رنگوبوی تجارت به خود گرفته است و پزشک، با هدف جذب فالوئر و لایک، نهتنها اسرار بیماران که تصاویر برهنه و عریان بدن آنها را نیز در معرض نمایش برای عموم قرار میدهد و مراجعهکنندگان مطب را از “بیمار” به “مشتری” تبدیل میکند و آنان به ابزاری برای کسب شهرت و سودهای کلان برخی از پزشکان مبدل میشوند.
در بستر این تبلیغات، پدیده تأسفباری رخ داده است؛ تعدادی از پزشکان فعال در حوزه زیبایی، برای جذب مشتری و نمایش توانمندیهای خود، دست به انتشار تصاویر برهنه یا نیمهبرهنه بیماران میزنند که نهتنها با اخلاق حرفهای و سوگند پزشکی در تضاد است، بلکه کرامت انسانی بیماران را بهشدت زیر سؤال میبرد.
در حالی که بسیاری از مراجعهکنندگان این مطبها زنان هستند، متأسفانه در برخی از تصاویر منتشرشده از سوی پزشکان متخلف، میبینیم که بدن زنان مانند ابزار و کالایی برای عموم به نمایش گذاشته میشود و پزشک در این ویدئوها به توصیف تغییرات انجامشده روی بدن زنان میپردازد!
چنین اقدامی علاوه بر زیر پا گذاشتن اخلاق و شئونات اسلامی، سبب عادیسازی بیاخلاقی در فضای عمومی و تضعیف ارزشهای فرهنگی و دینی جامعه میشود. انتشار تصاویر خصوصی بیماران، بهویژه در حوزههای زیبایی، نه تنها مصداق روشن نقض حقوق بیماران است بلکه زمینهساز گسترش نگاه ابزاری به بدن انسان و بهویژه زنان میشود.
تغییر مسیر حرفهای پزشکان از درمان به تجارت
یکی از پیامدهای مستقیم این فضای تبلیغاتی، تغییر مسیر حرفهای پزشکان است. بسیاری از پزشکان در سالهای اخیر تمایل خود را برای ورود به رشتههای تخصصی پایه مانند داخلی، کودکان یا عفونی از دست دادهاند و ترجیح میدهند وارد رشتههای زیبایی شوند. دلیل اصلی، تفاوت شدید درآمد میان رشتههای درمانی و زیبایی است. در حالی که پزشکان در رشتههای درمانی از تعرفههای پایین و حجم بالای کار شکایت دارند، بازار جراحیها و خدمات زیبایی با تبلیغات گسترده، سودهای کلانی بههمراه دارد.
حتی برخی از پزشکان عمومی یا متخصصان غیرمرتبط، بهجای ادامه فعالیت در حوزه اصلی خود، دورههای کوتاهمدت زیبایی یا تزریق را میگذرانند و سپس با عنوانهایی چون مرکز تخصصی پوست و زیبایی فعالیت میکنند.
برخورد منفعلانه وزارت بهداشت با چالشهای جدید حوزه پزشکی!
با وجود رشد سرسامآور تبلیغات پزشکی در فضای مجازی، هنوز سازوکار مشخصی برای نظارت بر این فعالیتها وجود ندارد، در این میان نقش وزارت بهداشت میتواند بسیار پررنگ باشد اما در حالی که طی سالهای اخیر آمار اعمال زیبایی چندین برابر شده است، وزارت بهداشت هیچ سازوکار عملیاتی مؤثری برای کنترل کیفیت خدمات، صدور مجوز یا نظارت بر تبلیغات نداشته است.
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید